::attachment{"type":"image","item_id":"411626","width":"818","height":"203","title":"","alt":"","link":""}

5 kwietnia to data, w której historia miesza politykę, naukę, kulturę i wielkie przełomy. Tego dnia otwarto pierwszy stały most na Wiśle w Warszawie, rozpoczęto drogę do Okrągłego Stołu, a w polskiej kulturze zapisały się nazwiska ważne dla teatru, muzyki i filmu. To także dzień kilku rocznic, które dobrze pokazują, jak bardzo zmieniała się Polska na przestrzeni wieków.

Wydarzenia w Polsce

5 kwietnia 1573 roku w Warszawie otwarto pierwszy stały most na Wiśle. Drewniana konstrukcja miała około 500 metrów długości i była jedną z najważniejszych inwestycji komunikacyjnych swojej epoki.

W 1862 roku w Krakowie ukazał się pierwszy numer „Przeglądu Lekarskiego”, najstarszego polskiego pisma medycznego wydawanego do dziś. To jedna z tych dat, które przypominają, jak długą tradycję ma polska nauka i publicystyka specjalistyczna.

5 kwietnia 1883 roku profesorowie Uniwersytetu Jagiellońskiego Zygmunt Wróblewski i Karol Olszewski jako pierwsi dokonali skroplenia tlenu. Było to osiągnięcie o znaczeniu światowym i prawdziwy przełom w badaniach nad gazami.

W 1952 roku podpisano polsko-radziecką umowę o budowie Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie. To jedna z najbardziej rozpoznawalnych, a jednocześnie najbardziej dyskutowanych inwestycji w historii stolicy.

5 kwietnia 1956 roku rozpoczął działalność studencki klub „Stodoła”. Z czasem stał się jednym z najważniejszych miejsc na kulturalnej mapie Warszawy.

W 1989 roku po dwóch miesiącach rozmów nastąpiło podpisanie porozumień zamykających obrady Okrągłego Stołu. To właśnie ten moment otworzył drogę do demokratycznych przemian w Polsce.

W 2004 roku zakończyła pracę sejmowa komisja śledcza badająca tzw. aferę Rywina. Było to jedno z najgłośniejszych politycznych dochodzeń początku XXI wieku.

Wydarzenia na świecie

5 kwietnia 1807 roku Napoleon Bonaparte podpisał dekret o utworzeniu Legii Polskiej, późniejszej Legii Nadwiślańskiej. To wydarzenie miało znaczenie nie tylko dla polskich żołnierzy, ale i dla historii epoki napoleońskiej.

Tego dnia w 1949 roku świat żył już nowym powojennym układem sił, a kilka dni wcześniej powstało NATO. Początek kwietnia tamtego roku był jednym z najbardziej symbolicznych momentów rodzącego się ładu zimnowojennego.

Popkultura

5 kwietnia 1969 roku odbyła się premiera serialu telewizyjnego „Hrabina Cosel” w reżyserii Jerzego Antczaka. To jedna z tych produkcji, które dobrze pamiętają widzowie starszego pokolenia.

Tego dnia urodzili się także ludzie mocno związani z kulturą i teatrem. W 1925 roku w Poznaniu przyszedł na świat Zbigniew Raszewski, wybitny historyk teatru, a w 1937 roku urodziła się Elżbieta Kępińska, aktorka filmowa i teatralna.

Urodzili się

Stanisław Grabski (1871), Jerzy Świrski (1882), Zbigniew Raszewski (1925), Bohdan Poręba (1934), Elżbieta Kępińska (1937), Teresa Bogucka (1945).

Zmarli

Janusz Suchywilk (1382), Jan Tyssowski (1857), Emil Młynarski (1935), Franciszek Kleeberg (1941), Onufry Kopczyński (1943), Jerzy Boczkowski (1953), Wojciech Alaborski (2009), Zyta Gilowska (2016), Olga Johann (2017), Marta Olszewska (2020), Edward Polański (2024).

Święta

5 kwietnia obchodzony jest w Polsce Dzień Grzeczności za Kierownicą. To dość współczesne święto, ale jego sens jest bardzo praktyczny — przypomina, że kultura jazdy i zwykła uprzejmość naprawdę wpływają na bezpieczeństwo na drogach.

::news{"type":"see-also","item":"58476"}

::event{"type":"portrait","item":"5481"}