22 czerwca to data, która łączy wielkie wydarzenia historyczne, narodziny wybitnych twórców i momenty, które zmieniały losy Europy. Tego dnia ustanowiono Order Virtuti Militari, rozpoczęła się operacja „Barbarossa”, a na muzycznej mapie Polski pojawili się Czerwono-Czarni. To także rocznica urodzin wielu znanych postaci kultury i życia publicznego. 

Wydarzenia, które zmieniły bieg historii

W 1346 roku król Kazimierz Wielki nadał prawa miejskie Nowemu Targowi. Miasto stało się jednym z ważnych ośrodków handlowych Podhala.

W 1596 roku otwarto Bibliotekę Rady Miasta Gdańska, która z czasem przekształciła się w obecną Bibliotekę Gdańską PAN.

Sejm Czteroletni uchwalił w 1789 roku przeprowadzenie pierwszego spisu powszechnego na ziemiach polskich. Było to jedno z najważniejszych przedsięwzięć administracyjnych epoki.

W 1792 roku król Stanisław August Poniatowski ustanowił Order Virtuti Militari.   Najwyższe polskie odznaczenie wojskowe przyznano początkowo 44 żołnierzom, którzy odznaczyli się w bitwie pod Zieleńcami.

W 1812 roku Napoleon Bonaparte ogłosił początek wojny z Rosją, określając ją mianem „II wojny polskiej”.

W 1941 roku rozpoczęła się niemiecka operacja „Barbarossa”, czyli atak III Rzeszy na Związek Radziecki. Konflikt ten stał się jednym z najkrwawszych etapów II wojny światowej.

Trzy lata później, w 1944 roku, Armia Czerwona rozpoczęła operację „Bagration”, która doprowadziła do rozbicia niemieckiej Grupy Armii „Środek” i przesunięcia frontu na zachód.

W 1945 roku w Moskwie rozpoczęły się rozmowy przywódców Polski i Czechosłowacji dotyczące sporów granicznych.

Warto pamiętać również o wydarzeniach z 1936 roku, kiedy podczas tzw. najazdu na Myślenice doszło do podpaleń i antyżydowskich wystąpień organizowanych przez środowiska nacjonalistyczne.

A co działo się tego dnia w świecie popkultury?

W 1906 roku urodził się Billy Wilder, twórca takich klasyków kina jak „Pół żartem, pół serio” czy „Bulwar Zachodzącego Słońca”.

W 1926 roku przyszedł na świat Tadeusz Konwicki, autor „Małej Apokalipsy” i reżyser „Lawy”.

W 1960 roku w Gdańsku powstał zespół Czerwono-Czarni, jeden z pionierów polskiego rock and rolla.

W 1973 roku urodził się Marcin Dorociński, znany z filmów „Róża”, „Jack Strong” i „Rewers”.

W 2016 roku zmarł Andrzej Kondratiuk, reżyser „Hydrozagadki” i „Wniebowziętych”.

W 2018 roku odszedł Marek Andrzej Karewicz, fotograf i kronikarz polskiej sceny jazzowej oraz rockowej.

Urodzili się

1897 – Henryk Dobrzański „Hubal”, legendarny dowódca Oddziału Wydzielonego Wojska Polskiego.

1898 – Zenon Kosidowski, pisarz i popularyzator historii starożytnej.

1904 – Michał Choromański, autor powieści „Zazdrość i medycyna”.

1913 – Władysław Siła-Nowicki, adwokat i działacz opozycji antykomunistycznej.

1926 – Tadeusz Konwicki, pisarz i reżyser.

1946 – Józef Oleksy, były premier RP i marszałek Sejmu.

1973 – Marcin Dorociński, aktor filmowy i teatralny.

Zmarli

1935 – Szymon Askenazy, historyk i profesor Uniwersytetu Lwowskiego.

1989 – Halina Mikołajska, aktorka i działaczka opozycji demokratycznej.

2004 – Anna Zawadzka, uczestniczka Powstania Warszawskiego.

2016 – Andrzej Kondratiuk, reżyser i scenarzysta.

2018 – Marek Andrzej Karewicz, fotograf i dziennikarz muzyczny.

2018 – Olga Krzyżanowska, działaczka opozycyjna, senator i wicemarszałek Sejmu.

Święta i rocznice

22 czerwca przypada rocznica ustanowienia Orderu Virtuti Militari, jednego z najważniejszych symboli polskiego oręża. W historii świata jest to również dzień rozpoczęcia operacji „Barbarossa”, która zmieniła przebieg II wojny światowej.

::news{"type":"see-also","item":"61502"}

::event{"type":"vertical","item":"5652"}