29 kwietnia przynosi zaskakujący zestaw historii. Jest tu i początek portowej potęgi Gdyni, i jeden z najbardziej sensacyjnych procesów II RP, i finał europejskiego pucharu z udziałem polskiego klubu, i odkrywca planet poza Układem Słonecznym. To jeden z tych dni, w których historia potrafi skręcić w bardzo różne strony.

::attachment{"type":"image","item_id":"411626","width":"818","height":"203","title":"","alt":"","link":""}

Wydarzenia w Polsce

1919 – 3 maja zostaje świętem narodowym

Sejm Rzeczypospolitej przyjął ustawę ustanawiającą 3 maja świętem narodowym. To nie był wyłącznie symboliczny gest. W państwie, które dopiero odzyskało niepodległość, budowano wspólną pamięć i wzmacniano znaczenie tradycji konstytucyjnej.

1923 – Otwarto port w Gdyni

Odbyło się uroczyste otwarcie Tymczasowego Portu Wojennego i Schroniska dla Rybaków, uznawane za początek budowy portu w Gdyni. Niewielu wtedy przewidywało, że w ciągu kilkunastu lat miejsce to stanie się jedną z największych inwestycji II Rzeczypospolitej i symbolem modernizacji kraju.

1933 – Wyrok w sprawie Rity Gorgonowej

Sąd w Krakowie skazał Ritę Gorgonową na osiem lat więzienia. Proces o zabójstwo Lusi Zarembianki był jedną z największych sensacji sądowych II RP. Gazety rozpisywały się o szczegółach, a opinia publiczna żyła sprawą miesiącami. Do dziś pojawiają się pytania, czy wyrok był słuszny.

1970 – Górnik Zabrze w finale Pucharu Zdobywców Pucharów

W Wiedniu Górnik Zabrze zagrał z Manchesterem City w finale europejskiego pucharu. Przegrał 1:2, ale sam udział w finale pozostaje jednym z największych osiągnięć polskiej piłki klubowej.

1978 – Powstają Wolne Związki Zawodowe Wybrzeża

W Gdańsku powstał Komitet Założycielski WZZ Wybrzeża. Dla wielu historyków to jeden z fundamentów, bez którego nie byłoby później „Solidarności”.

1985 – Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Sejm przyjął ustawę tworzącą Trybunał Konstytucyjny, instytucję, która miała badać zgodność prawa z konstytucją.

Wydarzenia na świecie

1945 – Wyzwolenie Dachau

Wojska amerykańskie wkroczyły do obozu koncentracyjnego Dachau. To jedna z dat, które pokazują, jak kończył się hitlerowski system terroru.

Popkultura i nauka

1955 – Powstało Centralne Archiwum Filmowe

Instytucja, która później stała się Filmoteką Narodową, miała ratować polskie dziedzictwo filmowe.

1996 – Premiera filmu „Cwał”

Film Krzysztofa Zanussiego, oparty częściowo na jego wspomnieniach, wszedł do kin.

Urodzili się

1775 – Jakub Falkowski
Pijar, pedagog i założyciel Instytutu Głuchoniemych w Warszawie, pionier edukacji osób niesłyszących.

1927 – Gerard Cieślik
Legendarny piłkarz Ruchu Chorzów, wielokrotny reprezentant Polski, bohater słynnego meczu z ZSRR.

1929 – Waldemar Kazanecki
Kompozytor i pianista, autor muzyki do wielu filmów i seriali, m.in. „Nocy i dni”.

1943 – Ian Kershaw
Brytyjski historyk, autor cenionych biografii Hitlera i książek o III Rzeszy.

1946 – Aleksander Wolszczan
Astronom, odkrywca pierwszych potwierdzonych planet poza Układem Słonecznym.

1947 – Stanisława Celińska
Aktorka filmowa i teatralna, a także ceniona wokalistka.

1953 – Jan A.P. Kaczmarek
Kompozytor, laureat Oscara za muzykę do filmu „Marzyciel”.

Zmarli

1900 – Izrael Poznański
Przemysłowiec, jeden z „królów bawełny” w Łodzi, twórca wielkiego imperium włókienniczego.

1984 – Karol Estreicher
Historyk sztuki, badacz i dyrektor Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego.

2011 – Waldemar Baszanowski
Dwukrotny mistrz olimpijski w podnoszeniu ciężarów, legenda polskiego sportu.

2021 – Kazimierz Kord
Dyrygent, wieloletni dyrektor Filharmonii Narodowej.

Święta

Międzynarodowy Dzień Tańca
Święto ustanowione dla upamiętnienia sztuki tańca i jej znaczenia w kulturze.

::news{"type":"see-also","item":"59586"}