Zamknij
NOWE INFO

Dodaj komentarz

Kalendarium ciekawostek z foto-zagadką: 18 listopada

Mirosław Amonowicz
Mirosław Amonowicz
06:15, 18.11.2026
Skomentuj Kalendarium ciekawostek z foto-zagadką: 18 listopada Fot. Archiwum ki24.info

18 listopada ma wyjątkowo szeroki rozrzut tematów – od średniowiecznej Polski i oblężenia Jasnej Góry po muzykę, kino i narodziny jednej z najbardziej rozpoznawalnych postaci popkultury. To jeden z tych dni, w których naprawdę jest z czego wybierać. W lokalnej historii mamy dziś kilka konkretnych śladów. 

::addons{"type":"only-with-us","color":"black"}

Czas na foto-zagadkę ze starego Inowrocławia. Czy rozpoznajecie miejsce lub obiekt widoczny na archiwalnej fotografii? Spróbujcie też określić, z jakiego okresu może pochodzić zdjęcie. Jeśli pamiętacie to miejsce w innym kształcie, podzielcie się swoimi wspomnieniami.

Co wydarzyło się 18 listopada?

1489 – Wielki mistrz zakonu krzyżackiego Johann von Tieffen złożył na zamku w Radomiu hołd lenny królowi Kazimierzowi IV Jagiellończykowi. Była to konsekwencja II pokoju toruńskiego, który po wojnie trzynastoletniej podporządkował zakon polskiej Koronie. Wielki mistrz zobowiązany był do składania polskiemu królowi przysięgi wierności.

1528 – Ogłoszono tzw. Ordunek Gorny, jeden z najstarszych na ziemiach dzisiejszej Polski kompleksowych zbiorów przepisów regulujących górnictwo. Dokument wydali książę Jan II Dobry oraz margrabia Jerzy Hohenzollern-Ansbach. Regulował m.in. organizację wydobycia, obowiązki pracowników, wynagrodzenia oraz zasady funkcjonowania kopalń na Górnym Śląsku i został sporządzony w kilku językach.

1632 – Ukazała się Biblia Gdańska, jeden z najważniejszych protestanckich przekładów Pisma Świętego na język polski. Przez stulecia odgrywała dla polskich ewangelików rolę porównywalną z Biblią Jakuba Wujka wśród katolików i wywarła wpływ również na rozwój polszczyzny religijnej.

1655 – Rozpoczęło się oblężenie Jasnej Góry przez wojska szwedzkie. Niewielka załoga klasztoru pod kierownictwem przeora Augustyna Kordeckiego przez ponad miesiąc opierała się przeciwnikowi. W polskiej tradycji obrona sanktuarium stała się jednym z najbardziej znanych symboli oporu podczas potopu szwedzkiego.

1700 – Doszło do bitwy pod Olkienikami, kulminacyjnego starcia wojny domowej w Wielkim Księstwie Litewskim. Szlachta skonfliktowana z potężnym rodem Sapiehów rozbiła jego wojska. Klęska poważnie ograniczyła dominację Sapiehów w życiu politycznym Litwy.

1786 – Urodził się Carl Maria von Weber, niemiecki kompozytor, dyrygent i pianista, jeden z najważniejszych twórców wczesnego romantyzmu. Jego opera „Wolny strzelec” stała się przełomowym dziełem niemieckiej opery romantycznej i wywarła wpływ na następne pokolenia kompozytorów.

1787 – Urodził się Louis Daguerre, francuski malarz, scenograf i wynalazca, którego nazwisko dało nazwę dagerotypii. Ogłoszona publicznie w 1839 roku technika umożliwiała utrwalenie obrazu na metalowej płytce i była jednym z najważniejszych kroków w narodzinach fotografii.

1825 – We Lwowie odbyła się premiera komedii Aleksandra Fredry „Damy i huzary”. Sztuka, wykorzystująca komizm charakterów i obyczajów, do dziś pozostaje w repertuarach polskich teatrów. Fredro zestawił w niej wojskowy świat starych kawalerów z energią kobiet, które skutecznie komplikują ich uporządkowane życie.

1853 – Urodził się Władysław Zamoyski, społecznik i właściciel dóbr zakopiańskich oraz kórnickich. Przyczynił się do ochrony tatrzańskich lasów, wspierał budowę linii kolejowej do Zakopanego i zaangażował się w spór o Morskie Oko, zakończony korzystnym dla strony galicyjskiej rozstrzygnięciem. Swój majątek przeznaczył później na cele społeczne i narodowe.

1860 – Urodził się Ignacy Jan Paderewski, pianista, kompozytor, polityk i jeden z najważniejszych ambasadorów sprawy polskiej przed odzyskaniem niepodległości. Był światową gwiazdą fortepianu, a jego międzynarodowa sława otwierała mu drzwi do najważniejszych polityków epoki. W 1919 roku został premierem i ministrem spraw zagranicznych odrodzonej Polski.

1865 – Otwarto połączenie kolejowe między Łodzią Fabryczną a Koluszkami. Linia połączyła szybko rozwijający się przemysłowy ośrodek z Koleją Warszawsko-Wiedeńską. Dla Łodzi był to jeden z kluczowych impulsów dalszego rozwoju gospodarczego.

1875 – Prezydentem Warszawy został Sokrates Starynkiewicz. Rosyjski generał zapisał się w historii miasta jako sprawny administrator, który doprowadził m.in. do budowy nowoczesnej sieci wodociągów i kanalizacji według projektu Williama Lindleya. Pomimo reprezentowania władz zaborczych zyskał wśród Warszawiaków opinię jednego z najlepszych gospodarzy miasta.

1880 – Urodził się Otto Nadolski, inżynier, profesor i późniejszy rektor Politechniki Lwowskiej. Zajmował się gospodarką wodną i projektował rozwiązania dla wielu polskich uzdrowisk, m.in. Ciechocinka, Krynicy i Iwonicza. Pełnił także funkcję komisarycznego prezydenta Lwowa.

1888 – Zmarł Walery Rzewuski, jeden z pionierów polskiej fotografii. Prowadził znany zakład fotograficzny w Krakowie i portretował wiele najważniejszych postaci swojej epoki. Był również jednym z prekursorów organizowania środowiska fotograficznego na ziemiach polskich.

1900 – Urodziła się Wanda Wermińska, jedna z największych polskich gwiazd operowych okresu międzywojennego. Śpiewała na scenach europejskich i południowoamerykańskich, a po wojnie zajmowała się również pedagogiką wokalną. Z jej lekcji korzystał m.in. Jerzy Połomski.

1914 – Pod Krzywopłotami rozpoczęło się jedno z najbardziej znanych starć Legionów Polskich z wojskami rosyjskimi. Walki trwały kilka dni, a Józef Piłsudski nazwał je później „legionowymi Termopilami”. Wśród poległych znalazł się Stanisław Paderewski, przyrodni brat Ignacego Jana Paderewskiego.

1916 – Z Inowrocławia pochodzi interesujący ślad codziennego życia sprzed ponad wieku. Zachowała się pocztówka przedstawiająca dzisiejszą ulicę Królowej Jadwigi, wówczas Friedrichstrasse, wysłana właśnie 18 listopada 1916 roku. Na widoku można zobaczyć zabudowę centralnej części miasta, hotel Bast oraz tramwaje, które w tamtych latach były jednym z charakterystycznych elementów miejskiego krajobrazu.

1928 – Na ekranie oficjalnie zadebiutowała Myszka Miki. W nowojorskim Colony Theatre pokazano animację „Steamboat Willie”, w której pojawili się Mickey i Minnie Mouse. Nie był to pierwszy film z Mickeyem ukończony przez Disneya, ale pierwszy szeroko rozpowszechniony i ogromny sukces publiczności. Właśnie 18 listopada uznaje się dziś za oficjalne urodziny Mickeya i Minnie.

Film był także przełomowy technologicznie dzięki skutecznemu zsynchronizowaniu animacji z dźwiękiem. Sukces „Steamboat Willie” pomógł uratować młode studio Walta Disneya, a Myszka Miki szybko stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych ikon światowej popkultury.

1930 – Urodził się Kazimierz Kord, jeden z najwybitniejszych polskich dyrygentów drugiej połowy XX wieku. Kierował m.in. Wielką Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia i Telewizji oraz przez ponad dwie dekady Filharmonią Narodową. Dyrygował także w najważniejszych salach koncertowych i teatrach operowych świata.

1938 – Zginął Witold Koczorowski, urodzony w 1912 roku w Inowrocławiu. Był utalentowanym grafikiem, ilustratorem książek i twórcą ekslibrisów. Zginął w Janowej Dolinie na Wołyniu wskutek zasadzki, mając zaledwie 26 lat.

1939 – W Londynie podpisano umowę regulującą współpracę Polskiej Marynarki Wojennej z Royal Navy. Porozumienie pozwalało polskim okrętom i marynarzom kontynuować walkę u boku Brytyjczyków. Polska flota zachowała przy tym własną organizację i banderę.

1939 – Urodziła się Margaret Atwood, kanadyjska pisarka, poetka i eseistka. Światową sławę przyniosła jej zwłaszcza dystopijna powieść „Opowieść podręcznej”, która po latach stała się również podstawą popularnego serialu telewizyjnego i jednym z najbardziej rozpoznawalnych dzieł współczesnej literatury.

1941 – Rozpoczęła się brytyjska ofensywa w Afryce Północnej mająca doprowadzić do odblokowania Tobruku. W walkach uczestniczyła Samodzielna Brygada Strzelców Karpackich pod dowództwem gen. Stanisława Kopańskiego. Polscy żołnierze bronili wcześniej twierdzy i zdobyli uznanie aliantów za swoją postawę bojową.

1944 – Urodził się Eustachy Rylski, prozaik, dramaturg i scenarzysta. Jest autorem m.in. powieści „Stankiewicz. Powrót”, „Człowiek w cieniu”, „Warunek”, „Na Grobli” i „Obok Julii”.

1945 – W Warszawie odsłonięto Pomnik Braterstwa Broni. Monument ustawiony na Pradze miał symbolizować wspólną walkę żołnierzy polskich i Armii Czerwonej. Warszawiacy nazywali go potocznie „czterema śpiącymi”.

1948 – W Warszawie rozpoczął się proces polskich aktorów oskarżonych o udział w niemieckim filmie propagandowym „Heimkehr”. Produkcja z 1941 roku przedstawiała skrajnie antypolski obraz stosunków narodowościowych i miała uzasadniać niemiecką agresję na Polskę. Po wojnie udział polskich aktorów w filmie stał się przedmiotem odpowiedzialności sądowej.

1954 – Data 18 listopada pojawia się także w historii administracyjnej naszego regionu. Tego dnia ogłoszono akty związane z reformą podziału administracyjnego wsi, w wyniku której na terenie powiatu inowrocławskiego utworzono m.in. gromadę Janikowo. W jej skład weszły Janikowo, Giebnia, Kołuda Mała, Kołuda Wielka, Ostrowo, Sielec i Węgierce.

1959 – Urodził się Andrzej Kołodziej, działacz Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża i jeden z ważnych uczestników strajków sierpniowych 1980 roku. Kierował Komitetem Strajkowym w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, a następnie został wiceprzewodniczącym Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Gdańsku.

1960 – Urodziła się Kim Wilde, brytyjska piosenkarka, która stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych gwiazd muzyki pop lat 80. Jej debiutancki przebój „Kids in America” pozostaje jednym z klasyków tamtej dekady. Później wielkim sukcesem okazała się także jej wersja „You Keep Me Hangin' On”.

1962 – Urodził się Kirk Hammett, gitarzysta zespołu Metallica. Dołączył do grupy przed nagraniem debiutanckiego albumu „Kill ’Em All” i uczestniczył w powstaniu wszystkich jej najważniejszych płyt. Jego partie gitarowe słychać m.in. w „Master of Puppets”, „One”, „Enter Sandman” czy „Nothing Else Matters”.

1963 – Urodził się Peter Schmeichel, legendarny duński bramkarz. Największe sukcesy klubowe odnosił z Manchesterem United, z którym w 1999 roku zdobył potrójną koronę, w tym Ligę Mistrzów. Z reprezentacją Danii sensacyjnie wygrał mistrzostwa Europy w 1992 roku.

1965 – Biskupi polscy skierowali do biskupów niemieckich słynne orędzie zawierające słowa „udzielamy wybaczenia i prosimy o nie”. List, przygotowany w związku z obchodami tysiąclecia chrztu Polski, był jednym z najważniejszych gestów na drodze do polsko-niemieckiego pojednania. W komunistycznej Polsce wywołał gwałtowną kampanię propagandową władz przeciw Kościołowi.

1968 – Urodził się Owen Wilson, amerykański aktor i scenarzysta znany z charakterystycznego komediowego stylu. Zagrał m.in. w „Zoolanderze”, „Polowaniu na druhny”, „O północy w Paryżu” i serii „Noc w muzeum”, a w animacjach „Auta” użyczył głosu Zygzakowi McQueenowi.

1974 – Urodziła się Chloë Sevigny, amerykańska aktorka i ikona kina niezależnego. Zagrała m.in. w „Kids”, „Nie czas na łzy”, „American Psycho” i serialu „Big Love”. Od początku kariery była kojarzona również ze światem mody i nowojorską kulturą alternatywną.

1981 – 18 listopada był ważnym dniem również dla Inowrocławia. Józef Glemp otrzymał wtedy tytuł Honorowego Obywatela Miasta Inowrocławia. Ówczesny prymas Polski był z miastem silnie związany – uczęszczał tutaj do Gimnazjum im. Jana Kasprowicza i wielokrotnie podkreślał swoje przywiązanie do Kujaw.

Podczas uroczystości na inowrocławskim Rynku mówił o „ziemi rodzinnej kujawskiej” i wspominał lata spędzone w mieście. Wydarzenie odbyło się zaledwie kilka miesięcy po objęciu przez niego funkcji prymasa Polski, którą przejął po śmierci kardynała Stefana Wyszyńskiego.

1985 – Urodziła się Allyson Felix, amerykańska sprinterka i jedna z najbardziej utytułowanych lekkoatletek w historii. Wielokrotnie zdobywała medale olimpijskie i mistrzostw świata, specjalizując się przede wszystkim w biegach na 200 i 400 metrów oraz sztafetach.

2001 – Zmarł Jerzy Adamski, krytyk literacki i teatralny, eseista, tłumacz oraz pedagog. Przez wiele lat zajmował się współczesną literaturą, teatrem i kulturą, publikując teksty krytyczne oraz prowadząc działalność akademicką.

2002 – Lech Kaczyński został zaprzysiężony na urząd prezydenta Warszawy. Funkcję tę pełnił do grudnia 2005 roku, kiedy po zwycięstwie w wyborach prezydenckich objął urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

2011 – Prezydent Bronisław Komorowski powołał drugi rząd Donalda Tuska. Gabinet powstał po wyborach parlamentarnych, w których Platforma Obywatelska ponownie uzyskała najwyższe poparcie i utrzymała koalicję z Polskim Stronnictwem Ludowym.

::news{"type":"see-also","item":"68272","portal":"ki24.info"}

::addons{"type":"only-with-us","color":"black"}

 

Dalszy ciąg materiału pod wideo ↓

Co sądzisz na ten temat?

podoba mi się 0
nie podoba mi się 0
śmieszne 0
szokujące 0
przykre 0
wkurzające 0
Nie przegap żadnego newsa, zaobserwuj nas na
GOOGLE NEWS
facebookFacebook
twitter
wykopWykop
komentarzeKomentarze

WIĘCEJ PODOBNYCH TEMATÓW: CIEKAWOSTKI

Przejdź do wątku

komentarze (0)

Brak komentarza, Twój może być pierwszy.

Dodaj komentarz


Dodaj komentarz

🙂🤣😐🙄😮🙁😥😭
😠😡🤠👍👎❤️🔥💩 Zamknij

Użytkowniku, pamiętaj, że w Internecie nie jesteś anonimowy. Ponosisz odpowiedzialność za treści zamieszczane na portalu ki24.info. Dodanie opinii jest równoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu. Jeśli zauważyłeś, że któraś opinia łamie prawo lub dobry obyczaj - powiadom nas [email protected] lub użyj przycisku Zgłoś komentarz

OSTATNIE KOMENTARZE

0%